ქუთაისში, ტაბიძის ქუჩაზე მდებარე "გუბერნსკის ციხეს" საინტერესო ისტორია უკავშირდება.
ციხის ყოფილი ორსართულიანი შენობა მე–19 საუკუნეში აშენდა.თავდაპირველად ობიექტი სხვა დანიშნულების იყო. თუ როდის გახდა სასჯელაღსრულების დაწესებულება, ზუსტი თარიღი უცნობია. ცნობილია, მხოლოდ ის, რომ შენობაში ციხემ ფუნქციონირება მე–20 საუკუნიდან დაიწყო.
"სტალინი #309-ე საკანში იჯდა. შემდეგ იგი ბათუმის ციხეში გადაიყვანეს. აქ სასჯელს იხდიდნენ ლეო ქიაჩელი, მიხა ცხაკაია და სხვა პოლიტიკური მოღვაწეები", - ამბობდა ისტორიკოსი ზურაბ ჯავახაძე.
ისტორიკოსების ცნობით, ქუთაისის ციხეში სასჯელს, ძირითადად, დიდი აჯანყების მოთავენი იხდიდნენ. ასევე, ფირალები, ყაჩაღები, რევოლუციონერი და კრიმინალური ავტორიტეტებიც.
ყოფილი ციხის კედლებზე დღემდე შემორჩენილია პატიმრების მიერ შესრულებული ნახატები და პატარა ოთახი, რომელსაც სამლოცველო დანიშნულება ჰქონდა. იქ ღვთისმსახურება ყოველ კვირას აღევლინებოდა.
პატიმრების ნახატები
ქალაქის მემატიანის ზურაბ ჯავახაძის ინფორმაციით, "გუბერნსკის ციხიდან'' მსჯავრდებულის გაქცევის ფაქტიც მომხდარა.
"გიჟუა იყო ასეთი ქურდი, რომელიც ციხიდან გაიქცა. იმ პერიოდში
ეს დიდი ვაჟკაცობა იყო. მისით ყველა აღფრთოვანებული იყო,
თუ როგორ შეძლო "გიჟუამ" ასეთი რამის გაკეთება’’.
,,გუბერნსკის ციხეში'' თურმე დასჯის სხვადასხვა ფორმა
მოქმედებდა. მაგალითად, ფიზიკური დასჯა, მნახველის არ
შემოშვება. ამბობენ, რომ ციხეში პატიმრის გაუპატიურების რამდენიმე
ფაქტიც კი მოხდა.
"გუბერნსკის ციხის'' საპყრობილე 650 მსჯავრდებულზე იყო
გათვლილი, რაც შეეხება სახელს, მასზე მაშინდელი
რუსეთის იმპერიის გავლენა იგრძნობა, „გუბერნსკი“ -
საგუბერნიო ციხეს ნიშნავს.
ციხემ ფუნქციონირება 2005 წელს შეწყვიტა. მაშინ როცა, ავტოქარხნის
დასახლებაში N2 სასჯელაღსრულების დაწესებულება აშენდა.
ყოფილი ციხის შენობა აუქციონზე 1 მილიონ 700 000 ლარად გასხვისდა. ობიექტი ქუთაისელმა ბიზნესმენმა, დავით კოსტავამ შეიძინა. კოსტავამ 9 196 კვ.მ ფართზე განთავსებულ შენობაში 1 750 000 ლარი გადაიხადა. ქუთაისის ბიუჯეტმა კი აქედან თანხის მხოლოდ 35% მიიღო.
დანარჩენი ცენტრალურ ბიუჯეტს დარჩა. ბიზნესმენი ტერიტორიაზე
სასტუმროსა და საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობას გეგმავს.
ქუთაისში, ტაბიძის ქუჩაზე "გუბერნსკის ციხის" სახელით ცნობილი
დაწესებულება ეკონომიკის სამინისტროს ბალანსზე იყო. ქონების ეროვნულმა
სააგენტომ ციხის შენობა გასაყიდად აუქციონზე 2019 წელს გაიტანა.
ქონების საწყისი ფასი 3 490 000 ლარი იყო, თუმცა, მაშინ მისი შეძენით
არავინ დაინტერესებულა. საბოლოოდ "გუბერსკის ციხე" 1 750 000
ლარად გაიყიდა
ფოტო: "ქუთაისიპოსტის" არქივი
შახტის ყოფილი თანამშრომელი ხვიჩა გაბუნია ფეისბუქპოსტში წერს, რომ საწარმოში გახშირებული ავარიები მოშლილი სისტემის შედეგია და არსებული მდგომარეობის გაგრძელებამ შესაძლოა შახტის დახურვა და ასობით ადამიანის უმუშევრად დარჩენა გამოიწვიოს.
მისი განცხადებით, მძიმე მდგომარეობაა ნახშირის მომპოვებელ უბნებზეც, სადაც დასაქმებულებს მუშაობა მაღალი რისკის პირობებში უწევთ. გაბუნიას თქმით, არ ხდება ტექნიკის განახლება და მოძველებული მექანიზმების ახლით ჩანაცვლება, ხოლო საწარმოს მართვაში გამოცდილი კადრების როლი შემცირებულია.
შახტის ყოფილი თანამშრომელი არსებულ ვითარებას 2018 წლის პერიოდს ადარებს, როდესაც, მისი თქმით, საწარმოში ავარიები და ფატალური შემთხვევები გახშირებული იყო. ის იხსენებს მეშახტეების მაშინდელ პროტესტსაც, რომელშიც თავად მონაწილეობდა და რომლის მიზანი საწარმოში მდგომარეობის გაუმჯობესება იყო.
გაბუნია მეშახტეებს მოუწოდებს, სამუშაო პირობებთან დაკავშირებულ რისკებზე ხმა აიმაღლონ. მისი შეფასებით, პრობლემების მოუგვარებლობამ შესაძლოა შახტის დახურვა და ტყიბულში ასობით ადამიანის უმუშევრად დარჩენა გამოიწვიოს.
"ბოლო დროს, შახტში ხშირია მარცხი, რომელიც სავალალო შედეგებით მთავრდება, ნახშირმომპოვებელი უბნები, ერთმანეთის მოყოლებით ფეთქდება და იწვის. რისი თქმა მინდა მეგობრებო, ამ წარმოებაში, მოშლილა სისტემა.
ორმა არაპროფესიონალმა ადამიანმა, ერთპიროვნულად ჩაიგდო ხელთ, მართვის სტრუქტურა. გამოცდილ კადრებს, რომლებიც თითზე ჩამოსათვლელი დარჩა ამ წარმოებაში, ( ჩემი პატივისცემა მათ) აღარაფერს ეკითხებიან. წარმოების სადავეები რამოდენიმე ნარკომანს და სოცკისთან დაახლოებული, არაპროფესიონალ კადრებს უჭირავს, რაც იწვევს შახტში, მოხშირებულ მარცხებს. ყველა, მექანიზმი და სატრანსპორტო საშვალება, რომელიც ემსახურება, მშრომელების გადაადგილებას და ნახშირის ტრანსპორტირებას, შახტიდან ზედაპირამდე , თითქმის 100% -ით გამოსულია მწყობრიდან, რაც საფრთხეს უქმნის მეშახტეთა სიცოცხლეს.
ნახშირ მომპოვებელი უბნები, კატასტროფულ მდგომარეობაშია, იქ ადგილზე მომუშავე პერსონალი, ძალიან დიდი რისკის ქვეშაა. არანაირი გადაიარაღება და ახლით ჩანაცვლება არ ხდება, რაც წარმოებას საბოლოოდ მიიყვანს დაკეტვის პირას და 100 ობით ადამიანის უმუშევრად დარჩენას. რისი თქმა მინდა მეგობრებო? ეს წარმოება უბრუნდება, 2018 წლის ნიშნულს, მარცხისა და სიკვდილიანობის მხრივ, როდესაც მოცემულ წლებში, ყოველ სამ თვეში, ათობით ადამიანი, მარცხდებოდა და იღუპებოდა. მაშინ, პირადად მე, ყველა მეშახტემ, ვისთვისაც ღირებილი იყო ადმიანის სიცოცხლე, გული შესტკიოდა წარმოების მომავალზე ხმა ამოვიღეთ და მიზანსაც მივაღწიეთ.
უპირველეს ყოვლისა, წლების განმავლობაში, აღარ ხდებოდა შახტში მარცხი, წარმოებაც შევინახეთ და გადავარჩინეთ. მეამაყება, მაშინდელ წლებში პროტასტის, რომელსაც პირადად მე,100 ობით მეშახტესთან ერთად ვხემძღვანელობდით და შედეგიც დავდეთ, ეს ყველა მეშახტეს კარგად ახსოვს. ამიტომ იყო, რომ წლების შემდგომ, არ მაპატიეს, მეშახტეების გვერჩიდგომა, ყველა მათ არასწორ გადაწყვეტილებაზე ხმის ხმამაღლა ამოღება და სისტემამ, მომიშორა თავიდან. მინდა მივმართო ყველა მეშახტეს! ხმა ამოიღეთ მეგობრებო, ყველა იმ რისკებზე, რაც თქვენ ჯამთელობას და სიცოცხლეს უქმნის საფრთხეს, თორემ შემდგომ, ჯვარი დაგწეროთ ღმერთმა გვიანი იქნება", - წერს შახტის ყოფილი თანამშრომელი.
„ქუთაისიპოსტი“ შახტში არსებულ მდგომარეობასთან დაკავშირებით საწარმოს ადმინისტრაციის პოზიციის გარკვევას შეეცდება.
საქართველოს პროკურატურამ რუსთავის N6 საპატიმრო დაწესებულებაში მოთავსებული მსჯავრდებულის, გიორგი დავითაძის მიმართ განხორციელებული შესაძლო სექსუალური ძალადობის ფაქტზე მიმდინარე გამოძიება დაასრულა.
მასალის გამოყენების პირობები