კულტურა
„უბედურება“ - კარნავალი სასაფლაოზე
როდესაც სპექტაკლს არც მეტი არც ნაკლები "უბედურება" ქვია, აქ კონკრეტულ წინასწარგანწყობას, ალბათ, ვერ გადარჩები. თანაც არც თუ ოპტიმისტურს.

განსაკუთრებით იმ ავტორის პიესის წარმოდგენისას, რომლისგანაც კათარზისს პრაქტიკულად არ უნდა ელოდე. მისი პიესები უგმირო ტრაგედიების ველია.

რეჟისორმა გიორგი სიხარულიძემ მესხიშვილის თეატრში მისი მუშაობის 11 წლის თავზე, ერთგვარ შემაჯამებელ სპექტაკლად დავით კლდიაშვილის პიესა "უბედურება" წარმოადგინა. მოყვა ერთ-ერთი ყველაზე დრამატული ამბავი სოფლისა, სადაც ადამიანების გონება და მათი გადაწყვეტილებები სიღარიბის, უკიდურესი გაჭირვების, გაუნათებლობის გამო, მთლიანად სიბნელეს მოუცავს.

სიხარულიძე კლდიაშვილის სათქმელის ერთგული რჩება, გვიჩვენებს როგორი ცუდია ცრურწმენებით ნაკვები რწმენა, თუ რა მოაქვს ირაციონალურ წარმოდგენებზე დაფუძნებულ შიშებს, რომელსაც ადამიანი სისასტიკემდე მიყავს. სპექტაკლის ავტორი წუხს ამ პრობლემების გამო და მიაჩნია, რომ ეს სიბნელე ჯერ კიდევ ძალაშია, ამიტომ სცენიდან მოგვიწოდებს რომ ცვლილებების დროა.

სპექტაკლში მოქმედება სასაფლაოზე ხდება, უბედურების ავთენტურ ადგილზე. სადაც, ყველა სიმბოლო სიკვდილის არსებობას გახსენებს. მაგრამ სპექტაკლში სასაფლაოზე აღდგომა დღეს ვხვდებით. ქართველთა ყველაზე წინააღმდეგობრივ და ამბივალენტურ დღესასწაულზე. სადაც სიცოცხლის დღესასწაული სიკვდილის გარემოში იზეიმება და ეს ტრადიცია ვერაფერმა შეარყია.

შეიძლება იმიტომ რომ ქართველთა რწმენით აღდგომა დღეს სიკვდილის საუფლოში სიცოცხლე იჭრება და სიკვდილის მიმართ მოწიწება ქრება. უფრო მეტიც - შესაძლებელი ხდება სიკვდილზე „შურისძიება“. და სად უნდა განხორციელდეს ეს „შურისძიება“? რა თქმა უნდა, სასაფლაოზე. აღდგომა დღეს სიცოცხლე ზურგს გიმაგრებს, იგი მთელი სიცხადით შენი მოკავშირეა და ქართველებიც მიმართავენ ამ "შურისძიებას" გონებისდაკარგვამდე ქეიფით, სიგიჟით, დროსტარებით...

სწორედ ამ "შურისძიებით" და სიკვდილის ნაცვლად სიცოცხლეზე აქცენტირებით გამოირჩევა სიხარულიძის სპექტაკლი.

მაყურებელი, რომელიც ელოდება რომ უბედურებას გლოვითა და ნეგატივით მიიღებს, მას იგი სხვა სახით "ატყდება თავს" - მხიარულებით, ზეიმურობით, თამაშით, ხმაურით, თეატრალიზებით. 
თუმცა, ეს ზეიმი გაცილებით ავისმომასწავებელია, გაცილებით საშიში. ეს ტკივილამდე მისული დღესასწაულია და სასოწარკვეთის ზეიმურობა, რომელიც უბედურების ნიშნებს შეიცავს და წინასწარმეტყველებს. ეს ზეიმი დროებითია, ისე როგორც "წარმართი ქართველისთვის" აღდგომა გრძელდება მხოლოდ ერთი დღე.

მაგრამ სწორედ ეს დროებითი და წუთიერი შეიძლება გახდეს ყველაზე შთამბეჭდავი, სავსე და სრულყოფილი.

სიხარულიძე ქართულ ფოლკლორს - ცეკვას და მუსიკას, აქტიურად მიმართავს სპექტაკლში. რადგან, ქართულ ფოლკლორსაც გააჩნია ეს ამბივალენტურობა - ტკივილი და სიხარული, ბედნიერება და უბედურება, სიცოცხლე და სიკვდილი, და მათი ჭიდილის ჩვენება.

სიხარულიძე ამ მუსიკას სცენაზე წარმოდგენილ ქაოსს უდებს ფონად, ქაოსს, რომელიც ამ აპოკალიპტურ სივრცეში ბუნებრივი მდგომარეობაა. იგი არაბუნებრივი ხდება მაშინ, როდესაც რეჟისორი ქაოსის მოწესრიგებას ცდილობს და დიდად ჭკვიანურ, დამაფიქრებელ მესიჯებს გზავნის სცენიდან. ამ სცენებში "კარნავალი" წყდება და "სერიოზულობა" იკავებს ადგილს. სპექტაკლში, სადაც სიცოცხლე იმარჯვებდა თავისი არასერიოზულობით, ქარაფშუტობით, შემოდის სიკვდილი ჭკუისდამრიგებლური პათოსით. მაგრამ დიდხანს ვერც ის იკიდებს ფეხს. კარნავალურობა ქართულ ხასიათში, ქართულ მუსიკაში და ბოლოსდაბოლოს თეატრში თავისას შვება. მიუხედავად არათანაბარი რეჟისურისა, ჩავარდნილი სცენებისა, გაუგებარი და არასაჭირო სიმბოლოებისა, რომელიც წინასწორობას უკავრგავს და საერთო სტილიდან აგდებს სპექტაკლს, ამნევს მაყურებელს, "უბედურება"გვიყვება, უფრო ზუსტად, მიგვითითებს მნიშვნელოვან ამბავზე - სიცოცხლის სიყვარულზე. სიხარულიძე, რომელიც ასრულებს თავის მუშაობას მესხიშვილის თეატრში, მთელი მისი „დიდაქტიკის“მიუხედავად, სინამდვილეში  ამ მესიჯით გვემშვიდობება - სიცოცხლე მშვენიერია.

მართალია, "უბედურების" პერსონაჟები (და ზოგადად ჩვენი თანამემამულენი) შეიძლება ბნელებია, უვიცები, გაუტანლები, არასაიმედონი. შეგპირდება - არშევასრულებ, გაგიჭირდება - გვერდში არ დაგიდგება, მაგრამ მათ მაინც ყოველთვის ეზეიმებათ, სულისგაძრობამდე, ბოლოწუთამდე ეზეიმებათ და უყვართ, უყვართ სიცოცხლე.
ქართველი გლოვიდან დადგამს სპექტაკლს, იმხიარულებს იცხოვრებს სიბნელეში, მაგრამ მაინც ეყვარება სინათლე.
ტრაგედიას - ფარსად აქცევს, რეალობას - მისტიკად. მაგრამ არასდროს იტყვის უარს სიცოცხლის ამ კარნავალზე, თანაც სწორედ აპოკალიფსის ჟამს. 

ამიტომაც საქართველოში ყოველთვის აღდგომაა - სასაფლაოზე გამართული ზეიმი.

| Print |  E-mail
FaceBook Twitter Google
დღის სიახლეები
ქუთაისის მერიამ რეორგანიზაციის ფარგლებში 15 პოზიციაზე კონკურსი გამოაცხადა
18:31 / 15-12-2017
ქუთაისის მერიამ, რეორგანიზაციის ფარგლებში, 15 პოზიციაზე კონკურსი გამოაცხადა.
18:14 / 15-12-2017
ახალი ტურისტული ატრაქციები, ქალაქში არსებული ტურისტული პრობლემები, საფეხმავლო ბილიკები - ამ და სხვა საკითხებზე ქუთაისში გამართულ კონფერენციაზე ისაუბრეს.
15:13 / 15-12-2017
ქუთაისი 2018 წელს, ძირითადად, ძველი და ნაწილობრივ, ახალი განათებებით შეხვდება.
13:59 / 15-12-2017
მსგავსი სიახლეები
დავით ტურაშვილის
დავით ტურაშვილის "ტყეების მეფე" და გურამ დოჩანაშვილის „სამოსელი პირველი“ ის ქართული ტექსტებია, რომლებიც გაყიდვების მიხედვით, ნოემბრის თვის ბესტსელერ (ყველაზე გაყიდვად) წიგნებში მოხვდნენ მაღაზიათა ქსელ "ბიბლუსის" ქუთაისის ფილიალში.
10:15 / 07.12.2017
რა აკლდათ? - ამ კითხვას ხშირად სვამდნენ საბჭოთა მოქალაქეები. რა
აკლდათ? - კითხულობდა საბჭოთა მთავრობა.
რა აკლდათ? - დეკლამირებდნენ დიქტორები.
რა აკლდათ? - ამ კითხვას ხშირად სვამდნენ საბჭოთა მოქალაქეები. რა აკლდათ? - კითხულობდა საბჭოთა მთავრობა.
რა აკლდათ? - დეკლამირებდნენ დიქტორები.
11:27 / 27.11.2017
"ჭყვიშში გალაკტიონ ტაბიძის სახლ-მუზეუმში დაგვხვდა ღრეობა და ეს ღრეობა ხდებოდა არა ეზოში,
13:00 / 20.11.2017
ქუთაისის მერმა შოთა მურღულიამ, მესხიშვილის თეატრის, ყოფილ სამხატვრო
ხელმძღვანელს, გიორგი სიხარულიძეს, ქუთაისში 11 წლიანი
მოღვაწეობისთვის, საპატიო ქუთაისელის წოდება მიანიჭა.
ქუთაისის მერმა შოთა მურღულიამ, მესხიშვილის თეატრის, ყოფილ სამხატვრო ხელმძღვანელს, გიორგი სიხარულიძეს, ქუთაისში 11 წლიანი მოღვაწეობისთვის, საპატიო ქუთაისელის წოდება მიანიჭა.
20:12 / 08.11.2017
8 წლიანი ემიგრაციის შემდეგ ზურა რთველიაშვილი საქართველოშია პირველად
ჩამოვიდა.
8 წლიანი ემიგრაციის შემდეგ ზურა რთველიაშვილი საქართველოშია პირველად ჩამოვიდა.
16:21 / 05.11.2017
კალენდარი
«« დეკემბერი 2017 »»
27282930 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
მოცემული ვებ გვერდი „ჯუმლას" ძრავზე შექმნილი უნივერსალური კონტენტის მენეჯმენის სისტემის (CMS) ნაწილია. ის USAID-ის მიერ დაფინანსებული პროგრამის "მედია გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობისთვის" (M-TAG) მეშვეობით შეიქმნა, რომელსაც „კვლევისა და გაცვლების საერთაშორისო საბჭო" (IREX) ახორციელებს. ამ ვებ საიტზე გამოქვეყნებული კონტენტი მთლიანად ავტორების პასუხისმგებლობაა და ის არ გამოხატავს USAID-ისა და IREX-ის პოზიციას.
This web page is part of Joomla based universal CMS system, which was developed through the USAID funded Media for Transparent and Accountable Governance (MTAG) program, implemented by IREX. The content provided through this web-site is the sole responsibility of the authors and does not reflect the position of USAID or IREX.

ავტორის/ავტორების მიერ საინფორმაციო მასალაში გამოთქმული მოსაზრება შესაძლოა არ გამოხატავდეს ფონდ  ”ღია საზოგადოება-საქართველოს” პოზიციას. შესაბამისად, ფონდი არ არის პასუხისმგებელი მასალის შინაარსზე. The views, opinions and statements expressed by the authors and those providing comments are theirs only and do not necessarily reflect the position of Open Society Georgia Foundation. Therefore, the Open Society Georgia Foundation is not responsible for the content of the information material.